Jak wprowadzić zadaniowy czas pracy?
Stosowny zapis dotyczący zastosowania zadaniowego czasu pracy powinien pojawić się w treści umowy o pracę. Można to zrobić zarówno podczas zawierania umowy, jak też w trakcie trwania zatrudnienia. Warto pamiętać, aby zapis odnośnie do zadaniowego czasu pracy wynikał z przepisów wewnątrzzakładowych (np. regulamin pracy, układ zbiorowy pracy).
Jakie dokumenty są niezbędne do zastosowania zadaniowego czasu pracy?
Art. 140 Kodeksu pracy nie narzuca żadnych wymogów formalnych w tej kwestii. Mowa jest wyłącznie o porozumieniu pracodawcy i pracownika, które może zostać zawarte na rozmaite sposoby, np. e-mail, sms, wideokonferencja, rozmowa telefoniczna, ale nie jest wykluczona także opcja pisemna (np. w treści umowy o pracę).
Kto może pracować w zadaniowym czasie pracy?
Zadaniowy czas pracy oznacza wykonywanie obowiązków przez 8 godzin dziennie, przeciętnie 40 godzin w tygodniu, w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy. W efekcie, system czasu pracy może dotyczyć wszystkich grup pracowników (np. kobiet w ciąży, rodziców dzieci do lat 4). Wyjątek stanowią pracownicy z umiarkowanym lub znacznym stopniem niepełnosprawności, których czas pracy jest ograniczony do 7 godzin na dobę oraz 35 godzin w tygodniu. W ich przypadku zadaniowy czas pracy również mógłby znaleźć zastosowanie, ale z ograniczeniami dotyczącymi liczby godzin pracy.
Na jakich stanowiskach jest stosowany zadaniowy czas pracy?
Kodeks pracy tego nie precyzuje. W praktyce zadaniowy czas pracy dotyczy sytuacji, gdy kontrola czasu pracy jest wysoce utrudniona, a niekiedy wręcz niemożliwa. Najczęściej są to osoby świadczące swoje obowiązki poza terenem zakładu pracy (np. przedstawiciel handlowy) lub zajmujące stanowiska samodzielne (np. rzecznik prasowy). Nic nie stoi na przeszkodzie, aby zadaniowy czas pracy był stosowany także na innych stanowiskach pracy, jeżeli stosowne porozumienie zostanie zawarte przez pracodawcę oraz pracownika.
Czy wobec osób zatrudnionych w zadaniowym czasie pracy należy prowadzić ewidencję czasu pracy?
Tak. Jedyna odmienność dotyczy faktu, że w przypadku zadaniowego czasu pracy nie ewidencjonuje się godzin pracy (czyli liczby godzin przepracowanych w danym dniu, godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy). Pozostałe elementy ewidencji czasu pracy (np. dni wolne, usprawiedliwione i nieusprawiedliwione nieobecności w pracy) muszą zostać uwzględnione.
Przykładowy zapis w ewidencji czasu pracy przy zastosowaniu zadaniowego czasu pracy:
- poniedziałek – dzień roboczy,
- wtorek – zwolnienie lekarskie,
- środa – urlop wypoczynkowy,
- czwartek – zwolnienie z tytułu opieki nad dzieckiem,
- piątek – okolicznościowe zwolnienie od pracy (ślub córki),
- sobota – dzień wolny z tytułu przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy
- niedziela – dzień wolny od pracy.
Czy w zadaniowym czasie pracy możliwa jest praca w godzinach nadliczbowych?
Tak. Potwierdza to orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym nazwanie czasu pracy zadaniowym nie wyłącza stosowania przepisów o wynagrodzeniu za pracę nadliczbową (wyrok SN z dnia 4 sierpnia 1999 r., I PKN 181/99).
Co więcej, zdaniem Sądu Najwyższego (wyrok z dnia 16 października 2009 r., I PK 89/09) w razie zastosowania zadaniowego czasu pracy pracodawca powinien wykazać, że powierzył pracownikowi zadania możliwe do wykonania w czasie pracy wynikającym z ogólnie przyjętych norm czasu pracy. Co do zasady, czas dojazdu pracownika do miejsca rozpoczęcia pracy (miejsca wykonywania obowiązku wynikającego ze stosunku pracy) nie jest czasem pracy, nawet gdy pracownik świadczy pracę w zadaniowym czasie pracy.
Czy zadaniowy czas pracy może dotyczyć pracy zdalnej?
Tak. Praca zdalna może być łączona zarówno z podstawowym, równoważnym, jak też zadaniowym czasem pracy.
Czy w zadaniowym czasie pracy należy sporządzać rozkład czasu pracy?
Nie. Wynika to z treści art. 129 § 4 Kodeksu pracy, w myśl którego pracodawca nie ma obowiązku sporządzania rozkładu czasu pracy, jeżeli w porozumieniu z pracownikiem będzie stosowany zadaniowy czas pracy.
Czy zadaniowy czas pracy może być stosowany w ramach równoważnego czasu pracy?
Nie. Art. 140 Kodeksu pracy, w którym mowa jest o zadaniowym czasie pracy, wyraźnie odwołuje się do art. 129 Kodeksu pracy, a więc podstawowego czasu pracy (czyli 8 godzin na dobę, przeciętnie 40 godzin w tygodniu w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy).
Jak prawidłowo udzielać urlopu osobom zatrudnionym w zadaniowym czasie pracy?
Dokładnie tak samo, jak wszystkim innym pracownikom, którzy wykonują swoje obowiązki w podstawowym czasie pracy. Innymi słowy, taka osoba składa wniosek urlopowy obejmujący dany dzień roboczy 20 albo 26 razy w danym roku kalendarzowym. Zadania powierzone do wykonania w danym dniu mają się bowiem mieścić w 8 godzinach pracy danego dnia.
Michał Podsiedlik – ekspert prawa pracy