Naliczanie składki zdrowotnej w ramach Polskiego Ładu oraz inne zmiany m.in. w dobrowolnym ubezpieczeniu chorobowym i prawie do zasiłków dla osób prowadzących pozarolniczą działalność

1. Zmiany w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych:

• umożliwienie przystąpienia osoby współpracującej do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego, gdy osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą korzysta z ulgi na start,
• ustalenie odmiennego okresu podlegania obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym osób prowadzących pozarolniczą działalność jako wspólnicy spółek jawnych, komandytowych i partnerskich oraz jednoosobowych spółek z ograniczoną odpowiedzialnością, 
• zmiana charakteru dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego po przystąpieniu do niego - obowiązkowa zapłata składek i konsekwencje ich niezapłacenia,
• spóźnienie z zapłatą składek lub zapłata w niepełnej wysokości - wpływ na podleganie dobrowolnym ubezpieczeniom i na prawo świadczeń,
• zmiana zasad dokonywania zgłoszeń do ubezpieczeń po wznowieniu wykonywania działalności,
• zmiana wysokości kwoty niepowodującej obowiązku naliczania odsetek za zwłokę,
• sytuacje zwalniające z obowiązku naliczania odsetek za zwłokę, nawet po przekroczeniu kwoty zwalniającej z tego obowiązku,
• definicje przyczyn leżących po stronie ZUS, mających wpływ na dokonywanie wpłat składek po obowiązującym terminie,
• wyliczanie okresu w trakcie, którego obowiązuje zwolnienie z naliczania i opłacania odsetek za zwłokę,
• uprawnienia ZUS do potrąceń ze świadczeń kwot nieopłaconych należności składkowych, bez konieczności wdrażania postępowania egzekucyjnego,
• zmiana zasad zawieszenia biegu terminu przedawnienia dochodzenia należności składkowych przez ZUS,
• zmiana zasad informowania płatnika o nadpłacie składek i ujednolicenie sposobu dokonywania zwrotu nadpłaconych składek,
• ograniczenie do 5 lat składanie dokumentów korygujących,
• wpływ ograniczenia korekt na poprawność danych na koncie ubezpieczonych,
• uprawnienia ZUS do porządkowania danych na kontach ubezpieczonych,
• zmiana zasad podpisywania dokumentów przekazywanych do ZUS drogą elektroniczną,
• obowiązek założenia przez wszystkich płatników profilu informacyjnego w systemie teleinformatycznym ZUS,
• możliwość pobierania danych z ZUS i wygenerowania dokumentów potwierdzających swoje dane w systemie teleinformatycznym ZUS,
• obowiązkowa elektroniczna forma wniosku o wydanie i otrzymanego zaświadczenia A1, w przypadku delegowania pracownika do innego kraju UE lub naprzemiennej pracy w co najmniej dwóch krajach UE,
• rozszerzenie definicji nienależnie pobranego świadczenia,
• możliwość składania zastrzeżeń do ustaleń kontroli również o otrzymaniu aneksu do protokołu kontroli.

2.  Zmiany w ustawie o świadczeniach z tytułu choroby i macierzyństwa:

• wpływ zadłużenia na prawo do świadczeń z tytułu dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego,
• okres przedawnienia prawa do świadczeń w razie nieuregulowania zadłużenia,
• zmiana zasad zliczania okresów niezdolności do pracy do jednego okresu zasiłkowego,
• skrócenie długości okresu zasiłkowego dla osób po wygaśnięciu tytułu do ubezpieczeń,
• zmiana wysokości zasiłku chorobowego za okres pobytu w szpitalu,
• zmiana zasad ponownego ustalania podstawy wymiaru zasiłków,
• ujednolicenie zasad dotyczących emerytów i rencistów niemających prawa do zasiłków po ustaniu tytułu do ubezpieczeń,
• prawo żądania od ubezpieczonych i ich płatników dostarczenia nieodpłatnie dokumentów niezbędnych do ustalenia prawa do zasiłków, ich wysokości, podstawy wymiaru i wypłaty.
• możliwość dokonywania przez ZUS potrąceń z należnych zasiłków bez konieczności wdrażania egzekucji.

3.  Zmiany w ustalaniu podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne od stycznia 2022 r.:

• forma opodatkowania jako decydujący czynnik o sposobie ustalania podstawy wymiaru składek,
• zwolnienia z obowiązku naliczania i opłacania składki zdrowotnej lub ograniczenia jej wysokości do wysokości zaliczki na podatek dochodowy,
• zmiana zasad i terminu składania dokumentów rozliczeniowych do ZUS,
• ustalanie rocznej podstawy wymiaru składki zdrowotnej i zakreślony termin na ubieganie się o zwrot w przypadku stwierdzenia nadpłaty.

4. Zmiany w ustawie o ubezpieczeniu z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych:

• zmiana wysokości kwoty zaległości powodującej brak prawa do świadczeń, zrównanie z zasadami wprowadzanymi dla świadczeń z tytułu dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego,
• brak możliwości stosowania przepisów o sukcesji praw i obowiązków do stopy procentowej,
• wskazanie źródła ustalenia PKD przeważającego, dla osób fizycznych prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą,
• zmiana sposoby zawiadamiania płatnika składek o ustalonej dla niego stopie procentowej składki na ubezpieczenie wypadkowe,
• uprawnienie ZUS do występowania do okręgowego inspektora pracy z wnioskiem o przeprowadzenie kontroli w zakresie korygowania liczby ubezpieczonych zatrudnionych w warunkach zagrożenia.