Zgodnie z art. 22a ust. 1 ustawy o PIT „amortyzacji podlegają, z zastrzeżeniem art. 22c, stanowiące własność lub współwłasność podatnika, nabyte lub wytworzone we własnym zakresie, kompletne i zdatne do użytku w dniu przyjęcia do używania:

1) budowle, budynki oraz lokale będące odrębną własnością,

2) maszyny, urządzenia i środki transportu,

3) inne przedmioty - o przewidywanym okresie używania dłuższym niż rok, wykorzystywane przez podatnika na potrzeby związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą albo oddane do używania na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub umowy określonej w art. 23a pkt 1, zwane środkami trwałymi.”

Powyższe oznacza, że wymienione w punktach 1-3 środki trwałe będą podlegały amortyzacji po spełnieniu następujących warunków:

• zostały nabyte lub wytworzone we własnym zakresie,
• stanowią własność lub współwłasność podatnika - amortyzacji podatkowej podlegają wyłącznie środki trwałe, do których przysługuje podatnikowi prawo własności, z wyjątkiem środków używanych przez leasingobiorcę na podstawie umowy leasingu finansowego,
• są kompletne i zdatne do użytku w dniu przyjęcia do używania - ustawodawca nie określił bliżej tych warunków, jednakże należy stwierdzić, iż warunki te spełnia składnik majątku, który jest wyposażony we wszystkie elementy konstrukcyjne pozwalające na jego funkcjonowanie zgodnie z przeznaczeniem, ponadto sprawne technicznie i zalegalizowane prawnie w formie stosownych uprawnień, homologacji i pozwoleń na użytkowanie,
• przewidywany okres ich używania jest dłuższy niż rok - to podatnik samodzielnie decyduje o tym, jak długo będzie używany dany składnik,
• są wykorzystywane przez podatnika na potrzeby związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą albo oddane do używania na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub umowy leasingu,
• nie są wymienione w katalogu środków trwałych wymienionych w art. 22c ustawy o PIT.
  

Zatem środek trwały podlega amortyzacji w sytuacji, gdy w dniu przyjęcia do używania jest kompletny i zdatny do użytku. Natomiast składnik majątku spełnia kryterium kompletności, jeżeli jest wyposażony we wszystkie elementy konstrukcyjne umożliwiające jego funkcjonowanie, zgodnie z przeznaczeniem. Poprzez sformułowanie "zdatny do użytku" należy rozumieć możliwość faktycznego oraz prawnego użytkowania.

W kwestii pomp ciepła, zdaniem organów podatkowych – o ile zatem urządzenie jest własnością podatnika, jest kompletne, zdane do użytku, o przewidywanym okresie użytkowania dłuższym niż rok i może być (ponieważ pozwalają na to możliwości techniczne) bez uszczerbku dla wynajmowanego przez klienta biura i również dla samego urządzenia, wymontowane, a następnie zamontowane w innym miejscu – to w takim przypadku zamontowana pompa ciepła posiada wszystkie elementy konstrukcyjne niezbędne do prawidłowego funkcjonowania, jako całość zgodnie z przeznaczeniem i może stanowić odrębny środek trwały.

W tym tonie wypowiedział się Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidulanej z dnia 15 października 2020 r. nr 0111-KDIB1-1.4010.320.2020.2.DK, w której uznał za prawidłowe stanowisko Wnioskodawcy, zgodnie z którym powietrzna pompa ciepła stanowi odrębny środek trwały w rozumieniu art. 16a ust. 1 i następne ustawy o CIT i podlega amortyzacji podatkowej na zasadach wynikających z regulacji art. 16f ust. 1 i 3 i następne.

Takiego samego zdania był również Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy w interpretacji indywidualnej z dnia 21 lipca 2014 r. nr ITPB3/423-233/14/AW w zakresie podatku PIT oraz Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z dnia 1 sierpnia 2018 r. nr 0113-KDIPT2-1.4011.310.2018.2.DJD. W tej ostatniej organ uznał za odrębny środek trwały całą instalację grzewczą i ciepną wody użytkowej.

Odnośnie Klasyfikacji Środków Trwałych (KŚT), biorąc pod uwagę sposób działania pomp ciepła trafna będzie klasyfikacja KŚT 44. Zgodnie z załącznikiem nr 1 do ustawy, KŚT 44 obejmuje Maszyny i urządzenia do przetłaczania oraz sprężania cieczy i gazów, podczas gdy KŚT 469, które często także bywa przyporządkowywane do pomp ciepła, obejmuje chłodnice odmulin i prób kołowych rozkładni gazu.

Właściwą stawką amortyzacji będzie zatem 14%.

Zastosowane źródła prawa

• ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2021.1128 t.j. z dnia 2021.06.24, dalej: ustawa o PIT)